
“அறியாமையால் உருவாகும் தவறான புரிதல் பயத்தை வளர்க்கிறது, பயமே அமைதியின் மிகப் பெரிய எதிரியாக நிலைத்திருக்கிறது.”– லெஸ்டர் பி. பியர்சன் (Lester B. Pearson)
இலங்கை முஸ்லிம்கள் பல தசாப்தங்களாகத் திட்டமிடப்பட்ட பகைமையை எதிர்கொண்டு வாழ்ந்து வந்துள்ளனர். இப்போது அது இணையவெளியிலும் பரவியுள்ளது.
சிங்கள தேசியவாத வலைப்பின்னல்கள் இந்தச் சமூகத்திற்கு எதிராக நீண்டகாலமாகச் சந்தேகங்களை விதைத்து வந்துள்ளன.
இன்று, உள்நாட்டிலும் தொலைதூர நாடுகளிலும் இடம்பெற்ற தொடர்ச்சியான சமீபத்திய நிகழ்வுகள், சமூக ஊடகங்களில் புதியதொரு வெறுப்புப் பிரச்சார அலைக்கு உரமிட்டு வருகின்றன.
இனவாத அரசியலில் இருந்து நாட்டை விடுவிக்கும் உறுதியுடன் இருக்கும் தற்போதைய அரசாங்கத்தால், கடந்தகாலப் தோல்விகளால் ஏற்பட்ட பேரழிவைச் சரிசெய்ய முடியுமா என்பது நாட்டின் மிக முக்கியமான சவால்களில் ஒன்றாகும்.
மீண்டும் மீண்டும் சொல்ல நேரிட்டாலும், இந்தக் கதை சொல்லப்பட வேண்டிய ஒன்றாகும்.
2009 இல் யுத்தம் முடிவடைந்த பிறகு ஆண்டுகளில், அடுத்தடுத்து வந்த ஆட்சிகளின் கீழ், முஸ்லிம்களுக்கு எதிரான பிரச்சாரங்கள் ஓரங்கட்டப்பட்ட நிலையிலிருந்து பொதுவாழ்விற்குள் நகர்ந்தன.
திட்டமிடப்பட்ட குழுக்கள் முஸ்லிம்களின் மத நடைமுறைகளுக்கும் வணிகங்களுக்கும் எதிராக பேரணிகளை நடத்தின.
அதேவேளை வதந்திகளும் அவதூறுகளும் பெரும்பாலான வேலைகளைச் செய்தன. சாதாரண வர்த்தகம் ஒரு “சதி” என்றும், சாதாரண மதப்பற்று “தீவிரவாதம்” என்றும் சித்தரிக்கப்பட்டது.
இந்த முறைமை பல சந்தர்ப்பங்களில் வன்முறையாக மாறியது; திட்டமிடப்பட்ட தாக்குதல்களில் முஸ்லிம்களின் வீடுகளும் கடைகளும் எரிக்கப்பட்டு உயிர்களும் பலியாயின. நாட்டின் பல்வேறு பகுதிகளில் உள்ள முஸ்லிம் வாழ்பகுதிகளை வன்முறைக் கும்பல்கள் தாக்கின.
பின்னர், ஏப்ரல் 2019 இல் 250 க்கும் மேற்பட்டோரைக் கொன்ற உயிர்த்த ஞாயிறு குண்டுவெடிப்புகள் நிகழ்ந்தன. இது ஒரு தீவிரவாத முஸ்லிம் குழுவால் நடத்தப்பட்டது.
இக்குழுவைக் குறித்து அப்போதே சம்பந்தப்பட்ட அதிகாரிகளுக்கு முஸ்லிம் சமூகம் பலமுறை எச்சரிக்கை விடுத்திருந்தது.
தாக்குதலுக்குப் பிறகு ஒட்டுமொத்த முஸ்லிம் சமூகமும் குற்ற உணர்வைச் சுமக்க நிர்பந்திக்கப்பட்டது. கடைகள் புறக்கணிக்கப்பட்டன; பள்ளிவாசல்கள் தாக்கப்பட்டன.வன்முறைக் கும்பல்கள் முஸ்லிம் பகுதிகளில் தாக்குதல்களை நடத்தின.
அதைத்தொடர்ந்து, பெருந்தொற்று காலத்தில் நடைமுறைப்படுத்தப்பட்ட அரசாங்கக் கொள்கைகள்—முஸ்லிம் சமூகத்தின் மத நடைமுறைகளுக்கும் சர்வதேச சுகாதார வழிகாட்டுதல்களுக்கும் எதிராக COVID-19 ஆல் உயிரிழந்த முஸ்லிம்களின் உடல்களைக் கட்டாயமாகத் தகனம் செய்தது உட்பட—அதிகாரப்பூர்வ முடிவெடுப்பில் சந்தேகம் எவ்வளவு ஆழமாக ஊடுருவியிருந்தது என்பதைக் காட்டியது.
இது பின்னர் திரும்பப் பெறப்பட்டாலும், வடு அப்படியே இருந்தது. வன்முறைகளைத் தூண்டியவர்களோ அல்லது இத்தகைய பாகுபாடான கொள்கைகளுக்குப் பொறுப்பானவர்களோ சட்டத்தின் முன் நிறுத்தப்படவில்லை.
குறிப்பாக முஸ்லிம்களை இலக்குவைத்த இனவாதப் துறவிகளும் இயக்கங்களும் திட்டமிட்ட வெறுப்புப் பிரச்சாரங்களை நடத்த அனுமதிக்கப்பட்டனர்.
இதில் ஞானசார (தேரர்) தனது வெறுப்புப் பேச்சுகளுக்காக மிகவும் முக்கியத்துவம் வாய்ந்தவராக இருந்தார்.
இலங்கை நீதிமன்றங்கள் ஞானசாரவை ஒன்றுக்கு மேற்பட்ட முறை தண்டனைக்குட்படுத்தி பின்னர் விடுவித்தன; இருப்பினும் அவர் பிரதிநிதித்துவப்படுத்திய பரந்த இயக்கம் அதன் ஆதரவாளர்களைத் தக்க வைத்துக் கொண்டது.
கோட்டாபய, ஞானசாரவை ‘ஒரே நாடு – ஒரே சட்டம்’ குழுவின் தலைவராகவும் நியமித்தார்.
தங்களைப் பாதுகாக்க மிகவும் தாமதமாகவும், தங்களைத் தாக்கியவர்களைத் தண்டிக்க இலங்கை அரசு மிகவும் தயக்கத்துடனும் இருப்பதாக பல முஸ்லிம்கள் அப்போதும் நம்பினர், நம்புகின்றனர்.
அந்தக் கலவரங்களைத் தூண்டியவர்களோ அல்லது கட்டாயத் தகனக் கொள்கைக்குப் பொறுப்பானவர்களோ எவரும் சட்டத்தின் முன் நிறுத்தப்படவில்லை.
சமீபத்திய செய்திகள் பழைய பிரச்சாரகர்களுக்குப் புதிய விஷயங்களை வழங்கியுள்ளன.
சவூதி அரேபியாவில் இறைத்தூஷணக் குற்றச்சாட்டின் பேரில் அனோஜன் என்ற இலங்கையருக்கு மரண தண்டனை விதிக்கப்பட்டுள்ளதாக செய்திகள் தெரிவிக்கின்றன.
இலங்கையின் முகநூல் குழுவில் அவர் நபிகள் நாயகம் (ஸல்) அவர்களைப் பற்றிப் பதிவிட்ட பதிவு முஸ்லிம்களுக்கு மிகவும் மனவேதனை அளிப்பதாக இருந்தபோதிலும், அனோஜனை இந்த கடுமையான தண்டனையிலிருந்து காப்பாற்றுவதற்கான பல கூட்டு முயற்சிகளில் அவர்களும் பங்கேற்றுள்ளனர்.
எனினும், இது ஒரு தனிமைப்படுத்தப்பட்ட சம்பவம் அல்ல. இஸ்லாம், அதன் சின்னங்கள், ஆடைகள் மற்றும் நபிகள் நாயகம் (ஸல்) அவர்களை அவமதிப்பதும் போலிச் செய்திகளைப் பரப்புவதும் பல வெறுப்புக் குழுக்களுக்கு, குறிப்பாகச் சிங்கள மொழியில், ஒரு பொழுபோக்கு விளையாட்டாகவே இருந்து வருகிறது.
இந்த சூழலில், வெளிநாட்டு நீதிமன்றத்தின் முடிவிற்கு இலங்கை முஸ்லிம்களே பொறுப்பு என்பது போல, அதில் அவர்களுக்கு ஏதேனும் பங்கு இருப்பது போல, இணையவழி தேசியவாதிகள் விரைவாக அவர்கள் மீது பழியைச் சுமத்தத் தொடங்கினர்.
உயிர்த்த ஞாயிறு தாக்குதல்களுடன் தொடர்புடைய பதினைந்து முஸ்லிம்களுக்கு நீண்டகால சிறைத்தண்டனை விதிக்கப்பட்ட செய்திகளும் சமூக ஊடகங்களில் வெறுப்புப் பேச்சுகளின் ஓட்டத்திற்கு வழிவகுத்தன.
நீதிமன்ற செயல்முறை என்பது சட்டப்பூர்வமான ஒரு விஷயம். இதற்கும் கிட்டத்தட்ட இரண்டு மில்லியன் மக்களைக் கொண்ட ஒரு சமூகத்தின் குற்றத்திற்கும் எந்தச் சம்பந்தமும் இல்லை. இருப்பினும், அதே கணக்குகள் இப்போது தீர்ப்புகளைப் பயன்படுத்தி ஒவ்வொரு முஸ்லிமும் பரிகாரம் செய்ய வேண்டும் என்று கோருகின்றன.
மூன்றாவது அம்சம் இன்னும் சமீபத்தியது. சில இலங்கை ஊடகவியலாளர்கள் இஸ்ரேலுக்கு மேற்கொண்ட நிதியுதவிப் பயணத்தைத் தொடர்ந்து, பாலஸ்தீன மக்களுக்கு ஆதரவு தெரிவிக்கும் இலங்கை முஸ்லிம்களைத் தீவிரவாதிகளாகவும், நாட்டிற்குத் துரோகம் செய்பவர்களாகவும் சித்தரிக்கும் முயற்சிகள் நடைபெறுகின்றன.
யார் பணம் கொடுத்தார்கள், என்ன வாக்குறுதி அளிக்கப்பட்டது என்பதற்கான விவரங்கள் முறையான செய்தியறிக்கைக்கு தகுதியானவை; மேலும் நிதியுதவி அளிக்கப்படும் viagens என்பவை உலகெங்கிலும் பொது இராஜதந்திரத்தின் ஒரு தெரிந்த கருவியாகும்.
செய்தியாளர்கள் எந்த நாட்டிற்கும் சென்று தாங்கள் காண்பதை அறிக்கையிட முடியும் மற்றும் செய்ய வேண்டும். இங்குள்ள கவலை வெளிப்படைத்தன்மை பற்றியதே. ஒரு பயணத்திற்கு யார் நிதியளித்தார்கள், அவர்கள் எங்கு அழைத்துச் செல்லப்பட்டார்கள், எங்கு அழைத்துச் செல்லப்படவில்லை என்பதை அறிய வாசகர்களுக்கு உரிமை உண்டு.
இந்த ‘ஹஸ்பாரா’ பயணத்தைப் பொறுத்தவரையில், ஆன்லைன் விளைவுகளைப் பார்க்கும்போது தெளிவாகத் தெரிந்தது.
பாலஸ்தீனியர்களுடன் ஒற்றுமையை வெளிப்படுத்தும் இலங்கை முஸ்லிம்கள், ஒரு மனிதநேயக் காரணியை பயங்கரவாதத்துடன் இணைக்கும் கணக்குகளால் தீவிரவாதிகளாக அல்லது விசுவாசமற்றவர்களாகச் சித்தரிக்கப்படுகிறார்கள்.
இலங்கை முழுவதிலும் உலகெங்கிலும் உள்ள ஒவ்வொரு மதத்தைச் சேர்ந்த மற்றும் மதச்சார்பற்ற மக்களாலும் பகிர்ந்து கொள்ளப்படும் பாலஸ்தீனியர்களின் துயரத்திற்கான அனுதாபம், ஒரு சமூகத்திற்கு எதிரான சான்றாக மாற்றப்பட்டுள்ளது.
இங்குதான் தற்போதைய அரசாங்கத்தின் வாக்குறுதி முக்கியத்துவம் பெறுகிறது. 2024 இல் தேர்ந்தெடுக்கப்பட்ட தேசிய மக்கள் சக்தி அரசாங்கம், இனவாதம் மீண்டும் தலைதூக்க அனுமதிக்க மாட்டோம் என்று கூறியுள்ளது.
இந்த பாராட்டுக்குரிய வாக்குறுதியின் நேர்மறையான விளைவுகளை முஸ்லிம்கள் உணர்கிறார்கள், அது வரவேற்கத்தக்கது. ஆனால் இலங்கையின் இன வன்முறை வரலாறு, அனைத்து சமூகங்களும் தங்களை உள்ளடக்கியதாக உணரும் வகையில் இந்த வாக்குறுதியில் மேலும் தீவிரமாகச் செயல்படுவதை அவசியமாக்குகிறது.
ஆனால் தீவிர வலதுசாரி வலைப்பின்னல்கள் சட்டம் மிகவும் பலவீனமாக இருக்கும் முகநூல், டிக்டாக், யூடியூப் மற்றும் செய்தி அனுப்பும் குழுக்களிலும், வெளிநாடுகளில் உள்ள மதிப்பீட்டாளர்கள் அரிதாகவே புரிந்துகொள்ளும் சிங்கள மொழிப் பதிவுகளிலும் இயங்குகின்றன.
ஒரு பேரணியில் பேசப்படும் பேச்சை சட்டப்படி நடவடிக்கை எடுக்க முடியும். ஆனால் புனையப்பட்ட ஒரு வதந்தியை ஒரு மில்லியன் முறை பகிர்வதைத் தொடர்வது மிகவும் கடினம்.
2026 ஜனவரியில் மட்டும், சமூக ஊடக கண்காணிப்பாளர்கள் 308 தீங்கு விளைவிக்கும் பேச்சுச் சம்பவங்களைப் பதிவு செய்துள்ளனர், இது 2025 டிசம்பரை விட 14.76% அதிகமாகும்.
இவற்றில் 153 முகநூலுக்கும், 119 டிக்டாக்கும், 34 யூடியூப்பிற்கும் புகாரளிக்கப்பட்டன. இலங்கை முஸ்லிம்களை இலக்கு வைக்கும் வெறுப்புப் பேச்சு, இஸ்ரேல்-ஈரான் இடையிலான பதற்றங்கள், பாலஸ்தீன மோதல் மற்றும் பௌத்த மற்றும் முஸ்லிம் சமூகங்களுக்கிடையில் பதற்றங்களைக் கண்ட பங்களாதேஷின் நிகழ்வுகள் உள்ளிட்ட சர்வதேச பதற்றங்களால் தூண்டப்பட்டுள்ளது.
இத்தகைய சவால்களை எதிர்கொள்வதில் இலங்கை மட்டும் தனித்து இல்லை; இனவாதக் கொள்கைகளையும் கலாச்சாரங்களையும் நீடிக்க அனுமதிப்பதன் விளைவுகள் ஆசியா, ஐரோப்பா மற்றும் அமெரிக்கா முழுவதும் தெளிவாகத் தெரிகின்றன.
மியான்மரில், 1982 பர்மா குடியுரிமைச் சட்டம் ரோஹிங்கியா முஸ்லிம் மக்களின் தேசிய உரிமையை தன்னிச்சையாகப் பறித்து, அவர்களை அற்றவர்களாக மாற்றியது. பின்னர் ரோஹிங்கியர்களுக்கு எதிராக வெறுப்புப் பேச்சை உருவாக்க சமூக ஊடகங்கள் பயன்படுத்தப்பட்டன; ‘பர்மீஸ் இனத்திற்கும் பௌத்த மதத்திற்கும் முஸ்லிம்களாலும் ரோஹிங்கியர்களாலும் ஏற்படும் அச்சுறுத்தல்’ என்ற கருத்தை வலுப்படுத்தியது.
முகநூல் போன்ற தளங்களில் காணப்படும் வெறுப்புப் பேச்சுக்கும் ரோஹிங்கியா மக்களுக்கு எதிரான வன்முறைகள் மற்றும் இனப்படுகொலை உள்ளிட்ட கொடூரங்கள் தீவிரமடைவதற்கும் இடையே நேரடித் தொடர்பு இருப்பதை கல்வி ஆராய்ச்சிகள் காட்டியுள்ளன.
பொது ஒப்புதல் மற்றும் அரசாங்கக் கொள்கைகள் இரண்டின் மூலமும் இஸ்லாமோபோபிக் (இஸ்லாமிய பயங்கரவாத) வெறுப்புப் பேச்சை அனுமதிப்பது முழு சமூகத்தின் துன்புறுத்தலுக்கும் இடப்பெயர்வுக்கும் வழிகோலியது.
இந்தியாவிலும் இதே போன்ற வடிவங்கள் வெளிப்பட்டுள்ளன. 2019 குடியுரிமைத் திருத்தச் சட்டம் (CAA) மற்றும் அஸ்ஸாம் தேசிய குடிமக்கள் பதிவேடு (NRC) ஆகியவற்றின் மூலம் முஸ்லிம்கள் இலக்கு வைக்கப்பட்டதாக விமர்சனங்கள் உள்ளன.
அஸாமிற்கான தேசிய குடிமக்கள் பதிவேட்டில் இருந்து முஸ்லிம்களை விலக்குவதற்கு இஸ்லாமோபோபிக் வெறுப்புப் பேச்சு ஒரு கருவியாகப் பயன்படுத்தப்பட்டது, இது பலரைத் திறம்பட குடியுரிமையற்றவர்களாக மாற்றியது.
முஸ்லிம்களைப் பகைமையுடன் பார்ப்பதும் சித்தரிப்பதும் இச்சமூகங்களின் உறுப்பினர்களுக்கான குடியுரிமையற்ற நிலையை உருவாக்குவதற்கும் தொடர்வதற்கும் வழிவகுக்கிறது.
சமூக ஊடகத் தளங்களில் ரோஹிங்கியா சமூகத்திற்கு எதிரான வெறுப்புப் பேச்சு ஒரு குற்றம் என்பதை டெல்லி உயர் நீதிமன்றம் அங்கீகரித்துள்ளது, இருப்பினும் சட்ட அமலாக்கம் சீரற்றதாகவே உள்ளது.
ஐரோப்பாவில், வெறுப்புப் பேச்சுக்கான எதிர்வினை சர்வாதிகார ஆட்சிகள் மற்றும் இனப்படுகொலைகளுடனான வரலாற்று அனுபவங்களால் வடிவமைக்கப்பட்டுள்ளது.
ஐரோப்பிய ஒன்றியம் நிறுவனங்கள் தனது கவனத்திற்குக் கொண்டுவரப்பட்டவுடன் வெறுப்புப் பேச்சு உள்ளிட்ட புண்படுத்தும் உள்ளடக்கங்களை அகற்றுவதைக் கட்டாயமாக்கும் விதிகளை ஏற்றுக்கொண்டுள்ளது.
2018 ஆம் ஆண்டைய ஜெர்மன் சட்டம், பெரிய சமூக ஊடகத் தளங்கள் ‘வெளிப்படையாகச் சட்டவிரோதமான’ பதிவுகளை இருபத்து நான்கு மணி நேரத்திற்குள் நீக்க வேண்டும் என்று கோருகிறது.
சமீபத்தில் அமலுக்கு வந்த ஐரோப்பிய ஒன்றியத்தின் டிஜிட்டல் சேவைகள் சட்டம் (Digital Services Act), நிதியியல் தண்டனைகளின் அச்சுறுத்தலின் கீழ் நியாயமான காலக்கெடுவுக்குள் வெறுப்புப் பேச்சு உள்ளிட்ட சட்டவிரோத உள்ளடக்கங்களை அகற்றுமாறு பெரிய தளங்களைக் கோருகிறது.
ஐரோப்பாவின் வரலாற்றில் கட்டுப்பாடற்ற தூண்டுதலின் பேரழிவு விளைவுகளைக் கருத்தில் கொண்டு, வரம்பற்ற பேச்சு சுதந்திரத்தை விட வெறுப்புப் பேச்சிலிருந்து பாதுகாப்பிற்கு முன்னுரிமை அளிக்கப்படுகிறது என்ற கொள்கைத் தேர்வை இந்நடவடிக்கைகள் பிரதிபலிக்கின்றன.
அமெரிக்கா முதல் திருத்தப் பாதுகாப்புகளில் (First Amendment) வேரூன்றிய வேறுபட்ட அணுகுமுறையை முன்வைக்கிறது. உண்மையான அச்சுறுத்தல்கள், வன்முறைக்குத் தூண்டுதல் அல்லது அவதூறு போன்ற குறுகிய விதிவிலக்குகளின் கீழ் வராவிட்டால் வெறுப்புப் பேச்சு முழுமையாகப் பாதுகாக்கப்படுகிறது.
பயனர்களின் பேச்சுக்கு தொழில்நுட்பத் தளங்களுக்குப் பொறுப்பிலிருந்து விலக்கு அளிக்கும் தகவல்தொடர்பு ஒழுக்கச் சட்டத்திலிருந்து (Communications Decency Act) உருவாகும் சொந்த உள்ளடக்கத் தரநிலைகள் மற்றும் அமலாக்க முறைகளை அமைக்க சமூக ஊடகத் தளங்களுக்கு பரந்த சுதந்திரம் உள்ளது.
தீங்கு விளைவிக்கும் உள்ளடக்கத்தைப் பரப்புவதற்கு வழிகோலுவதாக இந்த அணுகுமுறை விமர்சிக்கப்பட்டாலும், புண்படுத்தும் போது கூட பேச்சு சுதந்திரத்திற்கான அரசியலமைப்பு உறுதிப்பாட்டை இது பிரதிபலிக்கிறது.
அமெரிக்காவில் வெறுப்புப் பேச்சு ஒழுங்குமுறையில் சாத்தியமான முன்னேற்றங்கள் குறித்து நிறைய எழுதப்பட்டுள்ளதாக விமர்சகர்கள் வாதிடுகின்றனர், ஆனால் பெரும்பாலான பரிந்துரைகள் முதல் திருத்தச் சட்டத்தின் கட்டுப்பாடுகளைப் புறக்கணிக்கின்றன.
இலங்கைக்கான பாடங்கள் தெளிவாக உள்ளன. முதலாவதாக, வெறுப்புப் பேச்சு மற்றும் இனவாதக் கொள்கைகளை எதிர்கொள்ளத் தவறுவது குடியுரிமையின்மை, இடப்பெயர்வு மற்றும் வன்முறை உள்ளிட்ட ஆழமான மனிதநேய விலையைக் கொண்டுவருகிறது.
இரண்டாவதாக, சமூக ஊடகங்கள் இந்த ஆபத்துகளைப் பெருக்குகின்றன; இணையவழி வெறுப்புப் பேச்சுக்கும் சிறுபான்மையினருக்கு எதிரான உடல் ரீதியான வன்முறைக்கும் இடையே நேரடித் தொடர்பு இருப்பதை ஆராய்ச்சிகள் காட்டுகின்றன.
மூன்றாவதாக, சட்டக் கட்டமைப்புகள் முக்கியமானவை: தற்போதைய சட்டங்களைத் திருத்துவதும் நடைமுறைப்படுத்துவதும் பொதுவிலும் நெருக்கடி காலங்களிலும் வெறுப்புப் பேச்சை எதிர்ப்பதற்கான ஒரு பயனுள்ள வழியாகக் கருதப்படுகிறது. நான்காவதாக, தளங்களின் பொறுப்புக்கூறல் அத்தியாவசியமானது.
தண்டனை அச்சுறுத்தலின் கீழ் சட்டவிரோத உள்ளடக்கத்தை உடனடியாக அகற்றக் கோரும் ஐரோப்பிய ஒன்றியத்தின் அணுகுமுறை, பேச்சு சுதந்திரத்தையும் தீங்கிலிருந்தான பாதுகாப்பையும் சமநிலைப்படுத்தும் ஒரு மாதிரியை வழங்குகிறது.
ஐந்தாவதாக, தேர்ந்தெடுக்கப்பட்ட அமலாக்கம் நம்பிக்கையைக் குலைக்கிறது: சில குற்றவாளிகள் சுதந்திரமாக நடமாடும் போது மற்றவர்கள் தண்டிக்கப்படும்போது, சட்டத்தின் முன் சமத்துவம் என்பதில் அரசாங்கத்தின் மீதான சிறுபான்மை சமூகங்களின் நம்பிக்கை இழக்கப்படுகிறது.
எனவே, இலங்கையில் என்ன செய்ய வேண்டும்?
முதலாவதாக, அரசாங்கம் ஏற்கனவே உள்ள சட்டங்களை அமல்படுத்த வேண்டும். வெறுப்பையும் வன்முறையையும் தூண்டுவது ஒரு குற்றமாகும், மேலும் குற்றவாளி துறவியாக இருந்தாலும், அரசியல்வாதியாக இருந்தாலும் அல்லது அநாமதேயக் கணக்காக இருந்தாலும் அவர் மீது வழக்குத் தொடரப்பட வேண்டும்.
சில குற்றவாளிகள் சுதந்திரமாக நடமாடும் தேர்ந்தெடுக்கப்பட்ட அமலாக்கமே, முஸ்லிம் சமூகத்தின் நம்பிக்கையின்மைக்கான மிகப்பெரிய ஆதாரமாகும்.
இரண்டாவதாக, சிங்களம் மற்றும் தமிழ் பேசும் மதிப்பீட்டாளர்களை வேலைக்கு அமர்த்துவதற்கும், தூண்டுதல் பற்றிய புகார்களுக்கு விரைவாகப் பதிலளிப்பதற்கும், அத்தகைய எத்தனை புகார்கள் மீது நடவடிக்கை எடுக்கிறார்கள் என்பதை வெளியிடுவதற்கும் பெரிய தொழில்நுட்ப நிறுவனங்களை அரசாங்கம் வற்புறுத்த வேண்டும்.
மூன்றாவதாக, செய்தியாளர்களும் ஊடக அமைப்புகளும் நிதியுதவி பெறும் பயணம் மற்றும் வெளிப்படுத்துதல் குறித்து தெளிவான விதிகளை ஏற்றுக்கொண்டு அவற்றைப் பின்பற்ற வேண்டும்.
இறுதியாக, பௌத்த, கத்தோலிக்க, இந்து மற்றும் முஸ்லிம் தலைவர்கள் உள்ளிட்ட சிவில் சமூகம் தொடர்ந்து இணைந்து பேச வேண்டும். கூட்டுப் பழிசுமத்தலுக்கு மிகவும் சக்திவாய்ந்த பதில், புலப்படும் கூட்டுக் ஒற்றுமையே ஆகும்.
வெறுப்பு அரசியலுக்காக இலங்கை போரிலும், கலவரங்களிலும், உயிர்த்த ஞாயிறின் நிழலிலும் அதிக விலை கொடுத்துள்ளது.
மியான்மர், இந்தியா, ஐரோப்பா மற்றும் அமெரிக்காவின் அனுபவங்கள், நடவடிக்கை எடுக்காததன் விலையானது வன்முறை மற்றும் இடப்பெயர்வில் மட்டுமன்றி, சமூக நம்பிக்கையை அரிப்பதிலும், ஜனநாயக நிறுவனங்களைப் பலவீனப்படுத்துவதிலும், முழு சமூகங்களையும் நீண்டகாலமாக ஓரங்கட்டுவதிலும் அளவிடப்படுகிறது என்பதைக் காட்டுகின்றன.
நம்பிக்கையின் அடிப்படையில் தேர்ந்தெடுக்கப்பட்ட ஒரு அரசாங்கத்திற்கு இப்போது இந்த வரலாறு மீண்டும் நிகழத் தேவையில்லை என்பதைக் காட்டுவதற்கான வாய்ப்பு உள்ளது.
கேள்வி என்னவென்றால், இலங்கை மற்றவர்களின் தோல்விகளிலிருந்து கற்றுக்கொள்ளப் போகிறதா அல்லது பிராந்தியத்திற்கான மற்றொரு எச்சரிக்கை கதையாக மாறப்போகிறதா என்பதுதான்.
